Platform voor de interieurbouwbranche
In de interieur- en meubelsector zegt vrijwel iedereen duurzaamheid belangrijk te vinden. Tegelijkertijd blijven traditionele materialen in veel projecten de norm. Volgens Anton Teeuw, medeoprichter van het circulaire materiaal- en meubelbedrijf Planq, begint echte verandering bij een andere manier van kijken naar grondstoffen.
“Gerecyclede materialen zijn nooit precies hetzelfde. Dat maakt ze juist interessant. Je moet alleen accepteren dat ze zich anders gedragen dan traditionele materialen.” Samen met zijn tweelingbroer Dennis richtte Teeuw in 2015 Planq op. Het oorspronkelijke idee was niet om meubels te ontwerpen, maar om nieuwe toepassingen te vinden voor reststromen. De motivatie was deels persoonlijk. “Toen ik relatief jong vader werd, ging ik nadenken over wat je achterlaat voor de volgende generatie. We vroegen ons af: kunnen we niet zelf iets veranderen?”
Een van hun eerste materiaalexperimenten won een Circular Design Award. Daarmee groeide ook de belangstelling. “We werden eigenlijk per ongeluk een meubelmerk. We wilden laten zien dat je met circulaire materialen ook mooie producten kunt maken.” Al snel ontdekten de broers dat alleen duurzaam materiaal ontwikkelen niet genoeg was. “Een ‘duurzame plank ‘ vertelt nog niet wat je ermee kunt. Door ook toepassingen te ontwerpen, laten we zien welke waarde het materiaal heeft.”
Enkele jaren later werd het bedrijf opgesplitst. Planq richt zich op meubels, terwijl Rezign zich volledig op materiaalontwikkeling toelegt. “Als duurzaamheid je ambitie is, kun je die innovaties niet alleen voor je eigen collectie houden. Vanuit Rezign leveren we nu ook gefineerde platen, akoestische panelen en massieve textielplaten aan interieurbouwers.”
Hoewel duurzaamheid steeds vaker wordt genoemd in de sector, blijft de praktijk volgens Teeuw weerbarstig. “Het onderwerp leeft weliswaar breder, maar de massa is nog lang niet duurzaam. In de praktijk zie je dat een interieurbouwer met een duurzaam verhaal binnenkomt, maar uiteindelijk toch weer spaanplaat verkoopt. Dat is simpelweg makkelijk en vertrouwd.”
Hij realiseert zich dat die uitspraak stevig klinkt. “Dit klinkt uitgesproken, maar als je naar de cijfers kijkt, is het helaas nog steeds de werkelijkheid.” Voor bestaande bedrijven is verandering lastig. “Als je al decennia op een bepaalde manier werkt, is het moeilijk om die olietanker ineens een andere kant op te laten draaien.”
Dat geldt ook voor de industrie. “Ik sprak laatst een grote partij die zei: ‘Ons hele machinepark is afgestemd op spaanplaat. Wij kunnen eigenlijk niet eens massief hout verwerken.’ “
Juist daarom probeert Rezign materialen te ontwikkelen die aansluiten op bestaande productiesystemen. “We stemmen onze materialen af op het machinepark van de huidige industrie. Ook gebruiken we standaard plaatmaten. Anders blijft het in de praktijk lastig te verwerken.”
Volgens Teeuw ligt een deel van de oplossing in samenwerking in de keten. Een gesprek met een grote interieurbouwer zette hem recent opnieuw toe aan het denken. “Die zei: ‘Waarom zouden we als sector niet samen investeren in dit soort ontwikkelingen? Veel jonge bedrijven verdwijnen zodra subsidies stoppen, terwijl interieurbouwers uiteindelijk juist kunnen profiteren van nieuwe materialen.’ ” Volgens Teeuw vraagt dat ook om een andere rol voor interieurbouwers. “Door naast uitvoerend ook adviserender te werken, kun je als bedrijf beter inspelen op wat de markt straks vraagt.”
Volgens Teeuw ligt de grootste uitdaging uiteindelijk niet bij techniek, maar bij economie. “Duurzaamheid moet een businesscase worden in plaats van een marketingcase. Iedereen zegt duurzaamheid belangrijk te vinden, maar uiteindelijk kijkt iedereen ook naar zijn portemonnee.”
In de praktijk ziet hij nog regelmatig dat ambities en realiteit uit elkaar lopen. “We waren laatst betrokken bij een aanbesteding waarin een ambtenaar een massieve plaat van textielafval met brandklasse B1 wilde als vervanger voor multiplex, maar wel voor dezelfde prijs. Dan merk je dat men soms niet beseft wat dergelijk materiaal kost.”
Voor de toekomst ziet Teeuw vooral kansen in samenwerking en opschaling. “Duurzaamheid moet samengaan met ondernemerschap. Als iets niet toepasbaar of op te schalen is, houdt het uiteindelijk geen stand.”
